
Zegarek, obrączka, pióro, zdjęcie. Przedmioty codziennego użytku, które dla rodzin ofiar niemieckiego terroru stały się bezcennymi relikwiami. W Palmirach otwarto wystawę opowiadającą o rzeczach odebranych więźniom niemieckich nazistowskich obozów koncentracyjnych i o próbach odnalezienia ich bliskich po wielu dziesięcioleciach.
28-V-2026r. w Muzeum – Miejscu Pamięci Palmiry otwarto wystawę „#StolenMemory”, prezentowaną w ramach Bielańskiego Festiwalu Kampinoskiego.
Ekspozycja opowiada o ostatnich zachowanych pamiątkach po ofiarach II wojny światowej – osobach zamordowanych w niemieckich nazistowskich obozach koncentracyjnych. Wśród prezentowanych materiałów znajdują się fotografie osobistych przedmiotów odebranych więźniom oraz historie ludzi, do których należały.
Szczególny charakter wystawy wynika z miejsca jej prezentacji. Osobiste rzeczy odnalezione w archiwach Arolsen Archives przypominają bowiem relikwie przechowywane w Palmirach – ostatnie ślady po osobach, których życie zostało brutalnie przerwane przez niemiecki system terroru.
Wystawa jest częścią międzynarodowej kampanii „#StolenMemory”, zainicjowanej w 2016r. Jej celem jest odnajdywanie rodzin ofiar nazistowskich prześladowań i zwracanie im osobistych przedmiotów należących niegdyś do ich bliskich. Na zaproszenie organizatorów, Związek Oficerów Rezerwy RP reprezentowali: płk w st. spocz. Janusz Zajączkowski i Wiesława Karczmarczyk.
Dotychczas dzięki prowadzonym działaniom ponad tysiąc rodzin odzyskało pamiątki po krewnych zamordowanych lub więzionych przez niemieckie państwo narodowosocjalistyczne. W Polsce na odnalezienie rodzin oczekuje nadal blisko 600 kolejnych przedmiotów. W poszukiwania zaangażowani są wolontariusze z wielu państw świata.
Organizatorem kampanii jest Arolsen Archives – międzynarodowe centrum badań nad prześladowaniami nazistowskimi, dysponujące największym na świecie archiwum dokumentującym losy ofiar niemieckiego narodowego socjalizmu i osób, które przeżyły prześladowania. Zbiór obejmuje informacje dotyczące około 17,5 miliona osób i został wpisany na listę Pamięci Świata UNESCO.
Wystawa będzie dostępna dla zwiedzających do 24-VI-2026r. w godzinach pracy Muzeum – Miejsca Pamięci Palmiry.
Bielański Festiwal Kampinoski, w ramach którego odbywa się wydarzenie, ma na celu popularyzację przyrodniczego, historycznego i kulturowego dziedzictwa Puszczy Kampinoskiej oraz budowanie współpracy pomiędzy warszawskimi Bielanami i sąsiadującymi samorządami związanymi z obszarem Kampinosu.
Memories returning to families
A watch, a wedding ring, a pen, a photograph. Ordinary objects that became priceless relics for the families of victims of German terror. A new exhibition in Palmiry tells the story of belongings taken from prisoners of German Nazi concentration camps and the ongoing efforts to return them to surviving relatives decades later.
On May 28, 2026, the “#StolenMemory” exhibition opened at the Palmiry Memorial Museum as part of the Bielany Kampinos Festival.
The exhibition tells the story of the last surviving personal belongings of World War II victims – people murdered in German Nazi concentration camps. It presents photographs of personal items confiscated from prisoners together with the stories of the individuals to whom they belonged.
The location gives the exhibition a particularly powerful meaning. Personal belongings preserved in the Arolsen Archives closely resemble the relics kept in Palmiry – the final traces of people whose lives were destroyed by the German system of terror.
The exhibition is part of the international “#StolenMemory” campaign launched in 2016. Its purpose is to locate the relatives of victims of Nazi persecution and return personal belongings that once belonged to their loved ones.
More than one thousand families have already recovered such items. In Poland alone, nearly 600 personal belongings are still awaiting identification and return to surviving relatives. Volunteers from around the world participate in the search.
The campaign is organized by Arolsen Archives, an international center for research into Nazi persecution that maintains the world’s largest archive documenting victims of German National Socialism and survivors of persecution. Its collection contains information on approximately 17.5 million individuals and has been included in UNESCO’s Memory of the World Register.
The exhibition will remain open until June 24, 2026, during the regular opening hours of the Palmiry Memorial Museum.
The Bielany Kampinos Festival, under which the exhibition is presented, aims to promote the natural, historical, and cultural heritage of the Kampinos Forest while strengthening cooperation between Warsaw’s Bielany district and neighboring municipalities connected with the Kampinos region.
Fraza główna:
Opis: W Muzeum – Miejscu Pamięci Palmiry otwarto wystawę „#StolenMemory”, poświęconą osobistym pamiątkom po ofiarach niemieckich nazistowskich obozów koncentracyjnych. Ekspozycja prezentowana jest w ramach Bielańskiego Festiwalu Kampinoskiego.
Słowa kluczowe: Palmiry, Muzeum Miejsce Pamięci Palmiry, Stolen Memory, #StolenMemory, Arolsen Archives, Bielański Festiwal Kampinoski, Puszcza Kampinoska, II wojna światowa, niemieckie nazistowskie obozy koncentracyjne, ofiary wojny, relikwie z Palmir, pamięć historyczna, UNESCO Memory of the World, Nazi persecution, World War II victims, historical exhibition, Palmiry memorial, Kampinos Forest